Tarsal Tünel Sendromu Nasıl Anlaşılır?
Tarsal Tünel Sendromu, ayak bileğinin iç tarafındaki tarsal tünelden geçen tibial sinirin veya dallarının etkilenmesiyle ilişkili bir tuzak nöropatidir. Tarsal Tünel Sendromu nasıl anlaşılır sorusunda yanma-uyuşma dağılımı, yürümeyle değişim, klinik muayene ve alternatif nedenler birlikte değerlendirilmelidir; güncel literatürde tek bir kesin tanı testi bulunmamaktadır.
İçindekiler
- Tarsal Tünel Sendromunda Hangi Belirtiler Görülür?
- Tarsal Tünelde Hangi Yapılar Bulunur?
- Tinel Testi ve Diğer Testler Tanı Koydurur mu?
- Tarsal Tünel Sendromu Hangi Problemlerle Karışabilir?
- Fizyoterapi Değerlendirmesinde Neler İncelenir?
- Tarsal Tünel Sendromunda Fizyoterapi ve Egzersiz
- Ayakkabı, Tabanlık ve Manuel Terapi Kullanılır mı?
- Ne Zaman Hekim Değerlendirmesi Gerekir?
- Sık Sorulan Sorular
- Sonuç
1. Tarsal Tünel Sendromunda Hangi Belirtiler Görülür?
Yakınmalar ayak bileğinin iç tarafında ağrı, ayak tabanına yayılan yanma, karıncalanma veya uyuşma şeklinde olabilir. Bazı kişilerde uzun süre ayakta kalma, yürüme veya koşma ile belirtiler artar ve dinlenmeyle azalabilir. Dağılım tibial sinirin hangi dalının daha fazla etkilendiğine göre değişebilir.
Gece yakınmaları bazı kişilerde görülebilir ancak şart değildir. Topuk, ayak tabanı veya parmaklara yayılan elektriklenme plantar fasiit gibi mekanik topuk ağrılarından farklı bir sinir bileşenini düşündürebilir. Bununla birlikte yalnız yanma hissi tarsal tünel tanısı koydurmaz.
2. Tarsal Tünelde Hangi Yapılar Bulunur?
Tarsal tünel medial malleolün arkasında fleksör retinakulumun altında yer alır. Tibial sinirle birlikte posterior tibial damarlar ve bazı fleksör tendonlar bu bölgeden geçer. Alan kaplayan oluşumlar, travma sonrası değişiklikler veya bazı biyomekanik etkenler sinir çevresindeki basıncı etkileyebilir.
Sinirin medial ve lateral plantar dallara ayrılma düzeyi kişiden kişiye değişebilir. Bu anatomik çeşitlilik semptom dağılımının neden her hastada aynı olmadığını açıklamaya yardımcı olur. Anatomiyi bilmek önemlidir fakat görüntüde dar bir alan görülmesi tek başına klinik sendrom anlamına gelmez.
3. Tinel Testi ve Diğer Testler Tanı Koydurur mu?
Medial ayak bileğinde tibial sinir üzerine hafif perküsyonla ayak tabanına yayılan karıncalanma oluşması Tinel bulgusu olarak değerlendirilebilir. Güncel sistematik incelemeler, Tinel ve diğer provokasyon testlerinin çalışmalarda sık kullanıldığını ancak tanı ölçütlerinin standart olmadığını göstermektedir.
Bu nedenle pozitif Tinel tek başına yeterli değildir. Dorsifleksiyon-eversiyon gibi siniri gerilime alan manevralar, duyu değerlendirmesi ve semptom öyküsü birlikte ele alınabilir. Klinik bulgular bel kaynaklı sinir etkilenmesi veya daha distal sinir problemleriyle karşılaştırılmalıdır.
4. Tarsal Tünel Sendromu Hangi Problemlerle Karışabilir?
Plantar fasiit, posterior tibial tendon sorunları, ayak bileği çevresi kas-tendon problemleri, Morton nöroması, polinöropati ve bel kaynaklı radikülopati benzer bölgelerde yakınma oluşturabilir. Özellikle iki ayakta simetrik yanma veya yaygın duyu değişikliği varsa yalnız lokal bir tünel problemine odaklanmak eksik kalabilir.
Bel hareketleriyle değişen bacak-ayak yakınmaları ve nörolojik bulgular lumbar kaynak açısından değerlendirilir. Lokal kemik hassasiyeti, travma veya şişlik varsa farklı ortopedik nedenler düşünülür. Ayırıcı değerlendirme, gereksiz yere yalnız ayak bileğine tedavi uygulanmasını önler.
Topuk ağrısında sabah ilk adımda belirginleşen plantar fasya yakınmaları ile sinir kaynaklı yanma-karıncalanmanın davranışı farklı olabilir. Buna rağmen iki tablo aynı kişide bulunabilir. Ağrının tam yeri, duyu değişikliği, sinir hattında hassasiyet ve yüklenmeyle değişim birlikte incelenerek yalnız semptom ismine göre karar verilmez.
5. Fizyoterapi Değerlendirmesinde Neler İncelenir?
Ayak bileği hareket açıklığı, ayak ve baldır kuvveti, duyu, denge, yürüme ve kişinin ayakta kalma toleransı değerlendirilebilir. Koşucularda antrenman hacmi, ayakkabı değişikliği ve yüzey gibi yük faktörleri sorgulanır. Semptomun kaç dakikalık yürüyüşten sonra başladığı takip için pratik bir ölçüt olabilir.
Sinir dokusunun mekanik hassasiyetini değerlendiren testler kontrollü uygulanır; amaç siniri zorlayarak belirtileri artırmak değildir. Gerekli durumlarda elektrodiagnostik inceleme veya görüntüleme hekim tarafından planlanabilir. 2026 sistematik incelemesi, tanıda halen ortak bir altın standart olmadığını vurgulamaktadır.
Ayak bileğinin dorsifleksiyon kapasitesi ve arka ayak kontrolü yürüyüş sırasında tarsal tünel çevresindeki mekanik koşulları etkileyebilir. Değerlendirmede tek ayak duruş, topuk yükseltme ve kontrollü çömelme gibi görevler kullanılabilir. Ancak ayak pronasyonunun görülmesi otomatik olarak problemin nedeni değildir; sağlıklı kişilerde de farklı ayak basış biçimleri bulunabilir.
6. Tarsal Tünel Sendromunda Fizyoterapi ve Egzersiz
Konservatif rehabilitasyon kişinin nedenine göre değişir. Ayak bileği hareketliliği, baldır ve ayak kaslarının kapasitesi, denge ve yürüyüş yükü üzerinde çalışılabilir. Sinir mobilizasyonu bazı kişilerde kontrollü biçimde denenebilir; hareket sinirde uzun süreli alevlenme oluşturacak kadar agresif yapılmamalıdır.
Koşucu için dönüş programı yürüyüşten koşu-yürüme aralıklarına, daha sonra süre ve hıza ilerleyebilir. Aynı anda hem kilometreyi hem hızı hem yokuş yükünü artırmak yerine değişkenler basamaklı düzenlenir. Rehabilitasyonun amacı yalnız provokasyon testini değiştirmek değil, gerçek aktivite toleransını geliştirmektir.
Baldır kaslarının kuvveti ve dayanıklılığı yürüyüş-koşu sırasında ayak bileğinin yük taşımasına katkı sağlar. Başlangıçta çift ayak topuk yükseltme gibi düşük talepli görevler, uygun olduğunda tek ayak ve daha yüksek tekrar kapasitesine ilerletilebilir. Ayak intrinsik kasları da denge ve yük kontrolü için programa eklenebilir; amaç ayağı zorla belirli bir şekle sokmak değildir.
Sinir mobilizasyonu uygulanacaksa ‘germe’ ile ‘kaydırma’ arasındaki fark önemlidir. Siniri iki uçtan aynı anda yüksek gerilime sokmak yerine düşük amplitüdlü kaydırma hareketleri daha iyi tolere edilebilir. Uyuşmanın daha geniş alana yayılması veya uygulama sonrası uzun süre kalması durumunda doz azaltılmalı ve tanı yeniden değerlendirilmelidir.
7. Ayakkabı, Tabanlık ve Manuel Terapi Kullanılır mı?
Ayakkabı seçimi kişinin ayağına, aktivitesine ve semptom davranışına göre değerlendirilmelidir. Her Tarsal Tünel Sendromu vakasında özel tabanlık zorunlu değildir. Belirli mekanik yükleri değiştirmek amacıyla geçici destek düşünülebilir ancak bunun etkisi fonksiyonel takip ile değerlendirilmelidir.
Ayak bileği veya çevre eklemlerde belirgin hareket kısıtlılığı varsa uygun mobilizasyonlar destekleyici olarak kullanılabilir. Siniri sert masajla ‘açmak’ doğru bir yaklaşım değildir. Manuel uygulamalar egzersiz ve yük yönetiminin yerine değil, gerektiğinde onların yanında yer almalıdır.
Günlük ayakkabıda medial ayak bileğine doğrudan bası yapan sert kenarlar bazı kişilerde yakınmayı artırabilir. Koşu ayakkabısında ise yalnız marka veya ‘pronasyon tipi’ üzerinden seçim yapmak yerine rahatlık, kullanım amacı ve kişinin önceki deneyimi dikkate alınmalıdır. Yeni bir ayakkabıya geçiş de antrenman yükü gibi kademeli yapılabilir.
Tarsal Tünel Sendromu rehabilitasyonunda ilerleme yalnız uyuşmanın tamamen kaybolmasıyla ölçülmemelidir. Kişinin daha uzun yürüyebilmesi, ayakta kalma süresinin artması, gece yakınmalarının azalması ve egzersiz sonrası daha hızlı toparlanması da anlamlı fonksiyonel göstergelerdir. Koşucu için koşu süresi ve ertesi günkü semptom yanıtı ayrıca takip edilebilir. Bu ölçütler tedavi yükünü artırma veya azaltma kararını daha objektif hale getirir.
8. Ne Zaman Hekim Değerlendirmesi Gerekir?
İlerleyen kas güçsüzlüğü, belirgin duyu kaybı, ayakta kas erimesi, travma sonrası ciddi şişlik veya üzerine basamama varsa tıbbi değerlendirme gerekir. Diyabet veya yaygın nöropati şüphesi gibi sistemik durumlarda da yalnız lokal tedavi yeterli olmayabilir.
Konservatif yaklaşıma rağmen uzun süren ve işlevi ciddi kısıtlayan belirtilerde tanının yeniden değerlendirilmesi önemlidir. Cerrahi dekompresyon bazı seçilmiş olgularda gündeme gelebilir; karar sinir basısının nedeni, semptom süresi ve klinik bulgularla birlikte uzman hekim tarafından verilir.
Elektrodiagnostik testlerin normal olması her klinik şüpheyi tamamen dışlamayabilir; aynı şekilde anormal bir sonuç da kişinin tüm yakınmalarını tek başına açıklamayabilir. Görüntüleme veya sinir iletim çalışmaları gerektiğinde öykü ve muayeneyi tamamlayan araçlar olarak kullanılır. Tanısal belirsizlikte multidisipliner değerlendirme gereksiz ve uzun süren tedaviyi önleyebilir.
9. Sık Sorulan Sorular
Tarsal tünel ağrısı nereye vurur?
İç ayak bileğinden ayak tabanı, topuk veya parmaklara doğru yanma-karıncalanma yayılabilir; dağılım kişiden kişiye değişir.
Tinel testi pozitifse kesin tarsal tünel midir?
Hayır. Tinel klinik değerlendirmeye katkı sağlar ancak tek başına kesin tanı koydurmaz.
Koşmaya devam edilir mi?
Semptom düzeyine göre yük azaltılıp kademeli dönüş planlanabilir; ilerleyen uyuşma veya güç kaybında değerlendirme gerekir.
Tabanlık şart mı?
Hayır. Her vakada zorunlu değildir ve kullanım kararı kişinin mekanik ve fonksiyonel bulgularına göre verilmelidir.
10. Sonuç
Tarsal Tünel Sendromu Nasıl Anlaşılır? sorusunda tek bir belirti veya teste göre karar verilmemelidir. Öykü, hareket ve fonksiyon değerlendirmesi, gerekli nörolojik tarama ve kişinin günlük yüklenmesi birlikte ele alınmalıdır. Fizyoterapi; kişiye uygun egzersiz, kademeli yük yönetimi, eğitim ve gerektiğinde destekleyici manuel terapiyi bir araya getirir. Alarm bulguları veya tanısal belirsizlik varsa uygun tıbbi değerlendirme geciktirilmemelidir.
Kaynaklar
Haq II, et al. The management of tarsal tunnel syndrome: A scoping review. J Clin Orthop Trauma. 2024;54:102489. DOI: 10.1016/j.jcot.2024.102489.
Differences in Diagnosing Tarsal Tunnel Syndrome Across the Literature: A Systematic Review. 2026. PMID: 41662474.
Fizyoterapist Mücahit İlhan
İletişim: 0506 598 0833
Bilgilendirme Notu
Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır.
© 2026 Fizyoterapist Mücahit İlhan. Tüm hakları saklıdır.
Bu internet sitesinde yer alan metinler, makaleler, görseller ve diğer özgün içeriklerin izinsiz olarak kopyalanması, çoğaltılması, değiştirilmesi, yeniden yayımlanması veya başka internet siteleri ve dijital platformlarda kullanılması yasaktır.
İçeriklerin tamamının veya bir bölümünün kullanımı için önceden yazılı izin alınması gerekmektedir.


