Çene Kaynaklı Kulak Çınlaması Nasıl Anlaşılır?

Çene Ekleminden Kaynaklanan Kulak Çınlaması Nasıl Anlaşılır? TMJ ve Tinnitus İlişkisi

Çene kaynaklı kulak çınlaması, çene eklemi (TMJ) problemleriyle birlikte değerlendirilebilen bir durumdur. Özellikle çene ekleminde kayma, çeneyi sıkma, ağzı açıp kapatma veya çene hareketleri sırasında tinnitusun şiddeti ya da karakteri değişiyorsa çene ve çevresindeki kas-iskelet yapılarının değerlendirilmesi düşünülebilir.

İçindekiler

Çene eklemi (TMJ) nedir?
TMJ ve tinnitus arasında ilişki var mı?
Çene Kaynaklı Kulak Çınlaması Nasıl Anlaşılır?
Diş sıkma ve bruksizm tinnitus üzerinde etkili olabilir mi?
Çene kasları neden önemlidir?
Boyun ve çene neden birlikte değerlendirilir?
Atlas-Axis (C1–C2) bölgesinin değerlendirmedeki yeri
Fizyoterapi değerlendirmesinde nelere bakılabilir?
Hangi durumlarda KBB değerlendirmesi gerekir?
Sık sorulan sorular

1.Çene Eklemi (TMJ) Nedir?

Temporomandibular eklem (TMJ), alt çene kemiğinin kafatasıyla birleştiği ve konuşma, çiğneme, esneme gibi günlük hareketlerde görev alan eklemdir.

Çene eklemi yalnızca eklem yüzeylerinden oluşmaz. Çiğneme kasları, bağ dokuları ve çevredeki diğer kas-iskelet yapıları da çene fonksiyonunun önemli parçalarıdır.

TMJ problemlerinde çene ağrısı, ağız açarken ses gelmesi, hareket kısıtlılığı, çiğneme sırasında rahatsızlık ve çene kaslarında hassasiyet gibi yakınmalar görülebilir.

2.TMJ ve Tinnitus Arasında İlişki Var mı?

TMJ problemleri ile tinnitusun birlikte görülebildiğini bildiren bilimsel çalışmalar bulunmaktadır. Sistematik incelemelerde temporomandibular bozukluklarla tinnitus arasında ilişki saptanmıştır; ancak bu birliktelik her tinnitus vakasının TMJ’den kaynaklandığı anlamına gelmez.

Somatosensoriyel sistemden gelen girdilerin işitsel sistemle etkileşimi, çene veya boyun hareketlerinin bazı kişilerde tinnitus algısını değiştirebilmesini açıklamak için üzerinde durulan mekanizmalardan biridir.

3.Çene Kaynaklı Kulak Çınlaması Nasıl Anlaşılır?

Çene kaynaklı kulak çınlaması düşünülen kişilerde, tinnitusun çene hareketleri, diş sıkma veya çene kaslarındaki gerginlikle değişip değişmediği değerlendirilebilir.

Ancak aşağıdaki özelliklerin bulunması çene ve çevresindeki yapıların ayrıca değerlendirilmesini düşündürebilir:

Çeneyi sıkınca çınlamanın değişmesi
Ağzı açıp kapatırken tinnitusun artması veya azalması
Çeneyi sağa veya sola hareket ettirince sesin değişmesi
Çene ekleminde ağrı veya hassasiyet
Çeneden klik veya benzeri ses gelmesi
Diş sıkma veya gıcırdatma öyküsü
Sabahları çene kaslarında yorgunluk
Çiğneme kaslarında belirgin gerginlik

Çene Hareketiyle Tinnitusun Değişmesi Ne Anlama Gelir?

Çene hareketi sırasında tinnitusun geçici olarak değişmesi somatosensoriyel modülasyon bulunabileceğini düşündürebilir.

Bu bulgu önemlidir fakat tek başına tanı değildir. Çünkü tinnitusun işitme sistemiyle ilişkili başka nedenleri aynı kişide bulunabilir.

4.Diş Sıkma ve Bruksizm Tinnitus Üzerinde Etkili Olabilir mi?

Bruksizm; kişinin özellikle uyku sırasında veya gün içerisinde istemsiz olarak dişlerini sıkması ya da gıcırdatmasıyla karakterize olabilir.

Diş sıkma sırasında masseter ve temporal kaslar başta olmak üzere çiğneme kaslarının aktivitesi artar. TMJ çevresindeki yüklenme de değişebilir.

Diş sıkma ile tinnitusun aynı kişide görülmesi doğrudan neden-sonuç ilişkisini kanıtlamaz. Ancak tinnitusun diş sıkmayla belirgin biçimde değiştiği kişilerde çene eklemi ve çiğneme kaslarının değerlendirilmesi anlamlı olabilir.

5.Çene Kasları Neden Önemlidir?

Çene fonksiyonunun değerlendirilmesinde yalnızca ekleme bakmak yeterli değildir.

Özellikle:

Masseter Kası

Çiğneme ve diş sıkma sırasında aktif çalışan temel kaslardan biridir. Uzun süreli diş sıkma durumlarında hassasiyet veya gerginlik gelişebilir.

Temporal Kas

Başın yan tarafında bulunan temporal kas da çiğneme sisteminin önemli bir parçasıdır.

Fizyoterapi değerlendirmesinde kasların hassasiyeti, çene hareketlerinin kontrolü ve belirtilerle ilişkisi birlikte ele alınabilir.

6.Boyun ve Çene Neden Birlikte Değerlendirilebilir?

Çene eklemi ve servikal bölge fonksiyonel olarak birbirinden tamamen bağımsız değildir. Baş-boyun postürü, servikal hareketler ve çene hareketleri birbiriyle etkileşim gösterebilir.

Bu nedenle tinnitusla birlikte:

boyun ağrısı,
ense gerginliği,
baş hareketlerinde kısıtlılık,
öne doğru baş postürü,
çene ağrısı,
diş sıkma

bulunan kişilerde boyun ve çenenin birlikte değerlendirilmesi düşünülebilir.

Burada amaç kulak çınlamasını doğrudan “boyundan” veya “çeneden” kaynaklanıyor şeklinde sınıflandırmak değil; eşlik eden kas-iskelet sistemi faktörlerini belirlemektir.

7.Atlas-Axis (C1–C2) Bölgesinin Değerlendirmedeki Yeri Nedir?

Atlas ve axis, boynun en üst bölümünde bulunan C1 ve C2 omurlarıdır. Başın hareketleri ve üst servikal bölgenin fonksiyonunda önemli rol oynarlar.

Tinnitusun baş-boyun veya çene hareketleriyle değiştiği ve eş zamanlı servikal yakınmaların bulunduğu kişilerde üst servikal bölge fizyoterapi değerlendirmesinin bir parçası olabilir.

8.TMJ ve Tinnitusta Fizyoterapi Değerlendirmesinde Nelere Bakılabilir?

Tinnitusla beraber çene ve boyun yakınmaları bulunan kişilerde fizyoterapi değerlendirmesi kişiye özgü yapılabilir.

Değerlendirmede:

çenenin açılma-kapanma hareketi,
çene hareketlerindeki sapmalar,
TMJ çevresindeki hassasiyet,
masseter ve temporal kaslar,
diş sıkma alışkanlığı,
servikal hareket açıklığı,
boyun kaslarının fonksiyonu,
baş-boyun postürü,
üst servikal bölge

incelenebilir.

Fizyoterapinin Amacı Nedir?

Amaç tinnitus için kesin bir tedavi vaadinde bulunmak değildir.

Fizyoterapi; eşlik eden TMJ, boyun, postür veya kas-iskelet sistemi problemlerinin belirlenmesi ve uygun kişilerde bu problemlere yönelik bir yaklaşım planlanması açısından değerlendirilebilir.

9.Hangi Durumlarda KBB Değerlendirmesi Gerekir?

Çene problemi bulunması KBB değerlendirmesinin gereksiz olduğu anlamına gelmez.

Özellikle:

yeni başlayan tek taraflı tinnitus,
ani işitme azalması,
belirgin baş dönmesi,
nabızla aynı ritimde tinnitus,
kulak ağrısı veya akıntısı,
ilerleyen işitme problemi,
yeni nörolojik belirtiler

bulunuyorsa uygun tıbbi değerlendirme geciktirilmemelidir.

10.Sık Sorulan Sorular

Çeneyi sıkınca kulak çınlamasının değişmesi TMJ problemi olduğunu gösterir mi?

Tinnitusun çene hareketiyle değişmesi somatosensoriyel bir etkileşim olabileceğini düşündürebilir.

Çene ekleminden kaynaklanan kulak çınlaması tek taraflı olabilir mi?

Tinnitus tek veya çift taraflı hissedilebilir. Taraf bilgisi tek başına kaynağı belirlemek için yeterli değildir.

Diş sıkma tedavi edilirse tinnitus kesin olarak geçer mi?

Böyle bir garanti verilemez. Tinnitus çok faktörlü olabilir. Eşlik eden bruksizm veya TMJ problemi varsa bunların uygun şekilde değerlendirilmesi yararlı olabilir.

Boyun da değerlendirilir mi?

Eşlik eden boyun ağrısı, hareket kısıtlılığı, postür problemi veya boyun hareketleriyle tinnitus değişikliği bulunuyorsa servikal bölge fizyoterapi değerlendirmesine dahil edilebilir.

Sonuç

Çene ekleminden kaynaklanan kulak çınlaması düşünülürken yalnızca tinnitusun varlığına değil, çene hareketleriyle sesin değişip değişmediğine, diş sıkmaya, TMJ yakınmalarına ve çiğneme kaslarına birlikte bakılmalıdır.

Boyun kasları, postür ve üst servikal bölge de uygun kişilerde değerlendirmeye dahil edilebilir.

Fizyoterapist Mücahit İlhan

İletişim: 0506 598 0833

Bilgilendirme Notu

Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır.

Bu internet sitesinde yer alan metinler, makaleler, görseller ve diğer özgün içeriklerin izinsiz olarak kopyalanması, çoğaltılması, değiştirilmesi, yeniden yayımlanması veya başka internet siteleri ve dijital platformlarda kullanılması yasaktır.

İçeriklerin tamamının veya bir bölümünün kullanımı için önceden yazılı izin alınması gerekmektedir.

Blog