İşitme Kaybı Tedavisi: Boyun, Atlas Omuru ve Çene Eklemi İlişkisi
İşitme kaybı tedavisi, işitme kaybının türü, derecesi ve altında yatan nedenlere göre planlanır. İşitme kaybı; seslerin eskisine göre daha az duyulması, konuşmaları anlamakta güçlük çekilmesi veya belirli frekanslardaki seslerin algılanmasının azalması şeklinde ortaya çıkabilir.
Tek kulakta veya her iki kulakta görülebilen işitme kaybının birçok farklı nedeni bulunmaktadır.
İşitme kaybı tedavisi, öncelikle kaybın türünün, derecesinin ve altında yatan nedenin belirlenmesine göre planlanır. Bu nedenle işitme kaybında ilk değerlendirme Kulak Burun Boğaz (KBB) tarafından yapılmalıdır.
Bazı kişilerde işitme şikâyetlerine;
- Kulak çınlaması,
- Kulakta dolgunluk veya basınç hissi,
- Boyun ağrısı,
- Boyun kaslarında gerginlik,
- Çene eklemi problemi,
- Diş sıkma
gibi yakınmalar da eşlik edebilir.
Bu durumda kulak ve işitme sisteminin yanı sıra boyun omurgası, Atlas-Axis bölgesi, boyun kasları ve çene eklemi fonksiyonlarının da değerlendirilmesi gerekebilir.
İçindekiler
- İşitme Kaybı Nedir?
- İşitme Kaybı Neden Olur?
- İşitme Kaybı Belirtileri Nelerdir?
- İşitme Kaybında İlk Olarak Hangi Bölüme Gidilmelidir?
- İşitme Kaybı Tedavisi Nasıl Planlanır?
- İşitme Kaybı ve Boyun Arasında İlişki Var mı?
- Atlas (C1) ve Axis (C2) Omurları Neden Önemlidir?
- Boyun Kasları ve İşitme Şikâyetleri
- Boyun Düzleşmesi, Postür ve Kulak Şikâyetleri
- Çene Eklemi (TME/TMJ) ve İşitme Şikâyetleri
- Diş Sıkma, Kulak Basıncı ve İşitme Şikâyetleri
- İşitme Kaybına Kulak Çınlaması Eşlik Edebilir mi?
- İşitme Kaybında Fizyoterapi Değerlendirmesinin Yeri
- Atlas-Axis, Boyun ve Çene Bölgesi Nasıl Değerlendirilir?
- İşitme Kaybında Manuel Terapi ve Egzersizin Yeri
- İşitme Kaybında Multidisipliner Yaklaşım
- Sağ Kulakta İşitme Kaybı
- Sol Kulakta İşitme Kaybı
1. İşitme Kaybı Nedir?
İşitme kaybı, kişinin çevresindeki sesleri normal işitme düzeyine göre daha düşük algılaması veya konuşulanları anlamakta zorlanmasıdır.
İşitme kaybı;
- Tek taraflı veya çift taraflı,
- Hafif,
- Orta,
- İleri,
- Çok ileri
derecede olabilir.
Kaybın özelliklerinin belirlenmesinde odyolojik testler önemli bir yere sahiptir.
İşitme kaybının türü ve nedeni kişiden kişiye değiştiği için tedavi yaklaşımının da kişiye özel belirlenmesi gerekir.
2. İşitme Kaybı Neden Olur?
İşitme kaybının birçok farklı nedeni olabilir.
İşitme kaybıyla ilişkili olabilecek durumlar arasında;
- Dış ve orta kulakla ilişkili problemler,
- İç kulak yapılarıyla ilgili sorunlar,
- İşitme siniriyle ilişkili problemler,
- Omurga problemleri,
- Travmalar ve kazalar,
- Yaşa bağlı değişiklikler,
- Enfeksiyonlar,
- Bazı sistemik hastalıklar
yer alabilir.
Bu nedenle işitme kaybının nedenini yalnızca tek bir anatomik bölgeye bağlamak doğru değildir.
Özellikle yeni başlayan veya ilerleyen işitme kaybında öncelikle tıbbi değerlendirme yapılmalıdır.
3. İşitme Kaybı Belirtileri Nelerdir?
İşitme kaybının belirtileri kişiden kişiye farklılık gösterebilir.
Sık karşılaşılan belirtiler arasında;
- Televizyonun sesini sürekli yükseltme ihtiyacı,
- Kalabalık ortamlarda konuşmaları anlamakta güçlük,
- İnsanların söylediklerini tekrar ettirme ihtiyacı,
- Telefon görüşmelerinde zorlanma,
- Bir kulağın diğerinden daha az duyması
bulunabilir.
Bazı kişilerde işitme kaybına kulak çınlaması, kulakta basınç veya dolgunluk hissi ve baş dönmesi gibi başka şikâyetler de eşlik edebilir.
4. İşitme Kaybında İlk Olarak Hangi Bölüme Gidilmelidir?
İşitme kaybında ilk olarak Kulak Burun Boğaz (KBB) hekimi tarafından değerlendirme yapılması önemlidir.
Gerekli durumlarda odyolojik testler ile işitme seviyeleri ve işitme kaybının özellikleri değerlendirilir.
Özellikle aniden gelişen işitme kaybında zaman kaybetmeden hekime başvurulmalıdır. Ani işitme kaybı acil değerlendirme gerektirebilen bir durumdur.
5. İşitme Kaybı Tedavisi Nasıl Planlanır?
İşitme kaybı tedavisi herkeste aynı değildir.
Tedavi;
- İşitme kaybının türüne,
- Derecesine,
- Süresine,
- Altında yatan nedene
göre belirlenir.
Kişinin durumuna göre;
- Tıbbi tedaviler,
- Cerrahi seçenekler,
- İşitme cihazları,
- Farklı işitsel rehabilitasyon yaklaşımları
değerlendirilebilir.
İnternette yer alan tek bir yöntem veya uygulamanın bütün işitme kayıplarını tedavi ettiği yönündeki bilgiler doğru kabul edilmemelidir.
6. İşitme Kaybı ve Boyun Arasında İlişki Var mı?
Boyun bölgesi ile kulak ve işitme sistemi arasındaki ilişki özellikle eşlik eden belirtiler açısından dikkatle değerlendirilmelidir.
Boyun ağrısı ve kas gerginliği bulunan bazı kişiler aynı zamanda;
- Kulak çınlaması,
- Kulakta dolgunluk,
- Kulakta basınç hissi
gibi şikâyetler yaşayabilir.
Ancak boyundaki mekanik bir problemin doğrudan işitme kaybının nedeni olduğu gösterilemez.
İşitme kaybı değerlendirilirken eşlik eden boyun şikâyetleri de ayrı olarak incelenebilir.
7. Atlas (C1) ve Axis (C2) Omurları Neden Önemlidir?
Atlas (C1) ve Axis (C2), boyun omurgasının en üst kısmında bulunan ilk iki omurdur.
Başın taşınması, boynun hareketleri ve üst servikal bölgenin fonksiyonunda önemli görevleri bulunmaktadır.
Boyun hareketlerinde kısıtlılık, üst servikal bölgede hassasiyet veya kas gerginliği bulunan kişilerde Atlas-Axis bölgesi fizyoterapi değerlendirmesine dahil edilebilir.
8. Boyun Kasları ve İşitme Şikâyetleri
Baş ve boyun bölgesinde birçok kas birbiriyle koordineli şekilde çalışmaktadır.
Uzun süreli masa başı çalışma, öne doğru baş pozisyonu, stres ve postür bozuklukları boyun kaslarında aşırı gerginliğe neden olabilir.
Boyun kaslarında gerginlikle birlikte;
- Kulak çınlaması,
- Kulakta dolgunluk,
- İşitmede azalma,
- Kulak çevresinde rahatsızlık hissi
yaşayan kişilerde kas-iskelet sisteminin değerlendirilmesi düşünülebilir.
9. Boyun Düzleşmesi, Postür ve Kulak Şikâyetleri
Boyun düzleşmesi toplumda sık karşılaşılan radyolojik bulgulardan biridir.
Ancak MR veya röntgende boyun düzleşmesi görülmesi, tek başına kişinin işitme kaybının boyundan kaynaklandığını göstermez.
Boyun düzleşmesine;
- Ağrı,
- Hareket kısıtlılığı,
- Kas gerginliği,
- Postür problemi
eşlik ediyorsa bu sorunların ayrıca değerlendirilmesi gerekir.
10. Çene Eklemi (TME/TMJ) ve İşitme Şikâyetleri
Temporomandibular eklem (TME/TMJ) yani çene eklemi, anatomik olarak kulak bölgesine oldukça yakın konumdadır.
Çene ekleminde hareket problemi bulunan kişilerde;
- Çene ağrısı,
- Klik sesi,
- Çiğneme güçlüğü,
- Yüz kaslarında gerginlik,
- Kulak çevresinde ağrı,
- Kulak çınlaması,
- Kulakta dolgunluk hissi
gibi yakınmalar görülebilir.
İşitme şikâyetlerine belirgin çene problemleri eşlik ediyorsa çene eklemi fonksiyonlarının da değerlendirilmesi düşünülebilir.
11. Diş Sıkma, Kulak Basıncı ve İşitme Şikâyetleri
Diş sıkma ve diş gıcırdatma, çene ve şakak bölgesindeki kasların uzun süre aşırı çalışmasına neden olabilir.
Özellikle;
- Sabahları çene yorgunluğu,
- Çene ağrısı,
- Baş ağrısı,
- Çene ekleminden ses gelmesi,
- Kulak çevresinde rahatsızlık
yaşayan kişilerde diş sıkma alışkanlığı araştırılabilir.
Gerektiğinde diş hekimi ve fizyoterapist tarafından multidisipliner değerlendirme yapılabilir.
12. İşitme Kaybına Kulak Çınlaması Eşlik Edebilir mi?
İşitme kaybı ve kulak çınlaması (tinnitus) birlikte görülebilir.
Bazı kişilerde ilk fark edilen şikâyet işitme azalması olurken bazılarında kulak çınlaması daha ön planda olabilir.
İşitme kaybına eşlik eden tinnitusun boyun veya çene hareketleri sırasında değişmesi durumunda somatosensoriyel faktörlerin de değerlendirilmesi düşünülebilir.
13. İşitme Kaybında Fizyoterapi Değerlendirmesinin Yeri
İşitme şikâyetleriyle beraber;
- Belirgin boyun ağrısı,
- Boyun hareket kısıtlılığı,
- Postür problemi,
- Çene eklemi sorunu,
- Diş sıkma,
- Hareketlerle değişen tinnitus
bulunan kişilerde kas-iskelet sisteminin ayrıca değerlendirilmesi yararlı olabilir.
Bu değerlendirmede amaç, kişinin işitme kaybını fizyoterapi ile tedavi etmekten ziyade eşlik eden ve müdahale edilebilir kas-iskelet sistemi problemlerini belirlemektir.
14. Atlas-Axis, Boyun ve Çene Bölgesi Nasıl Değerlendirilir?
Fizyoterapi değerlendirmesinde kişinin yalnızca tek bir bölgesine odaklanmak yerine baş-boyun-çene sistemi birlikte ele alınabilir.
Değerlendirme sonucunda kas-iskelet sistemine yönelik bir problem saptanırsa kişiye özel bir fizyoterapi programı oluşturulabilir.
15. İşitme Kaybında Manuel Terapi ve Egzersizin Yeri
Atlas-Axis terapi, manuel terapi ve egzersizler; boyun ve çene bölgesinde ayrıca kas-iskelet sistemi problemi bulunan uygun kişilerde değerlendirilebilir.
Bu kapsamda;
- Manuel terapi,
- Mobilizasyon,
- Kaslara yönelik uygulamalar,
- Postür düzenlemeleri,
- Egzersizler
kas-iskelet sistemi problemlerinin yönetiminde kullanılabilir.
Uygulamalar kişinin muayene ve değerlendirme bulgularına göre planlanmalı, herkese aynı yaklaşım uygulanmamalıdır.
16. İşitme Kaybında Multidisipliner Yaklaşım
İşitme kaybında en önemli noktalardan biri problemin kaynağının doğru belirlenmesidir.
İşitme kaybına boyun, çene ve kas-iskelet sistemi problemleri eşlik ediyorsa fizyoterapi değerlendirmesi önemli rol oynar.
Özellikle işitme kaybıyla birlikte;
- Kulak çınlaması,
- Kulakta dolgunluk hissi,
- Boyun ağrısı,
- Boyun kaslarında gerginlik,
- Atlas-Axis bölgesinde fonksiyon problemi,
- Çene eklemi problemi,
- Diş sıkma
şikâyetlerinin bulunması durumunda kişinin bütüncül değerlendirilmesi önemlidir.
17. Sağ Kulakta İşitme Kaybı
Sağ kulakta işitme kaybı;
- Yalnızca sağ taraftaki sesleri daha düşük algılama,
- Konuşmaları özellikle sağ taraftan takip etmekte zorlanma,
- Telefon görüşmelerinde sağ kulağı kullanırken belirgin güçlük
şeklinde fark edilebilir.
Sağ kulaktaki işitme azalmasına kulak çınlaması, dolgunluk hissi, boyun ağrısı, boyun kaslarında gerginlik, çene eklemi problemi veya diş sıkma eşlik ediyorsa bu kas-iskelet sistemi yakınmaları ayrıca değerlendirilebilir.
Ancak bu bulgular işitme kaybının kesin olarak boyun, Atlas-Axis veya çene kaynaklı olduğunu göstermez.
18. Sol Kulakta İşitme Kaybı
Sol kulakta işitme kaybı;
- Sol taraftan gelen sesleri daha az duyma,
- Kalabalık ortamlarda konuşmaları ayırt etmekte zorlanma,
- Telefon görüşmelerinde sol kulakta belirgin işitme güçlüğü
şeklinde ortaya çıkabilir.
Sol kulakta tek taraflı işitme kaybının nedeni belirlenirken kulak ve işitme sistemi ayrıntılı olarak değerlendirilmelidir.
Sol kulaktaki işitme kaybına;
- Tinnitus,
- Kulakta basınç veya dolgunluk hissi,
- Boyun hareketlerinde kısıtlılık,
- Boyun kaslarında gerginlik,
- Çene eklemi yakınmaları,
- Diş sıkma
eşlik ediyorsa boyun ve çene sistemi de ayrıca değerlendirilebilir.
Bir sonraki yazımızı okumanızı tavsiye ederim.
Kulak Çınlaması (Tinnitus) Tedavisi
Fizyoterapist Mücahit İlhan
İletişim: 0506 598 0833
Bilgilendirme Notu
Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır.
© 2026 Fizyoterapist Mücahit İlhan. Tüm hakları saklıdır.
Bu internet sitesinde yer alan metinler, makaleler, görseller ve diğer özgün içeriklerin izinsiz olarak kopyalanması, çoğaltılması, değiştirilmesi, yeniden yayımlanması veya başka internet siteleri ve dijital platformlarda kullanılması yasaktır.
İçeriklerin tamamının veya bir bölümünün kullanımı için önceden yazılı izin alınması gerekmektedir.


